Tuesday, March 25, 2014

ගැලීලියෝ සහ නාථ

එක්තරා ලෝකයක අමුතුම සත්වයින් වර්ගයක් විසූහ. ඔවුන්ට අත් පා කන් නාසාදිය තිබුනේ නැත. අපිට මෙන් ඔවුන්ට යම් දෙයක් ඇසින් දැක හෝ අත පත ගා හෝ දැන ගත හැකි නොවිනි. ඔවුන්ට කල හැකි එකම නිරීක්‍ෂණය වුනේ බර මිනීම පමණි. යමක් තව එකකට සාපේක්‍ෂව බරින් අඩු හෝ වැඩිදැයි ඔවුන්ට කිව හැකිය. මේ ලොව සැම නිවසකම කිසි යම් අවශ්‍යතාවක් සඳහා වතුර කළයක් විය. එක්තරා අවධියක මේ වතුර කළ සම්බන්ධයෙන් එලොව වැසියන්ට බරපතල ප්‍රශ්ණයක් පැන නැගිනි. ඒ නම් වතුර පාවිච්චි නොකරන විටත් ඒ සමහර කළ වල බර ක්‍රම ක්‍රමයෙන් අඩුවීමය. එසේ බර අඩු වෙන්නේ ඇයිදැයි එලොව වැසියන්ට සිතා ගත නොහැකි විනි. ඒ නිසා ඔවුහු දුකට පත්වී සිටියහ.

නාථ යනු අත් පා කන් නාසාදිය ඇති අපි වැනි මනුස්සයෙකි. වරක් නාථ ඉහත කී ලෝකයේ සැරි සරමින් සිටින විට එහි වැසියෝ ඔහු වෙත පැමිණ ඔවුන්ගේ කළ ප්‍රශ්ණය ගැන කියා සිටියහ. නාථ ඔවුන්ගේ කළ පිරික්සා බලන විට ඔහුට පැහැදිලිවම පෙනුනේ ඒ සමහර කළ වල සිදුරු තිබුනු බවය. ඒ සිදුරු වලින් වතුර කාන්දුවීම නිසා එහි බර අඩුවෙන බව නාථට සක් සුදක් සේ පෙනිනි. නමුත් කළ ලොවෙහි (අපි එලෙස හඳුන්වමු) වැසියන්ට ඇස් නැති නිසා කළ වල ඇති සිදුරු නොපෙනිනි. ඒ තියා සිදුරු යනු මොනවාදැයිවත් ඔවුහු දැන නොසිටියහ. සිදුරු ඔවුන්ට ප්‍රත්‍යක්‍ෂ නොවෙන සංකල්පයක් විය. නමුත් නාථට නම් කළයක් අතට ගත් විට එහි සිදුරක් ඇත්දැයි හෝ නැත්දැයි කිව හැකි විනි. බර අඩු වීමේ ප්‍රශ්ණයට හේතුව කළ වල සිදුරු තිබීම බව ඔහුට ප්‍රත්‍යක්‍ෂ විය. කළ සපයන කුඹලා මාරු කර මින් ඉදිරියට වෙන කුඹලෙක් ගෙන් කළ ලබා ගන්නා ලෙස එලොව වැසියන්ට උපදෙස් දී නාථ එලොවින් නික්ම ගියේය.

නාථගේ කියුම් කළ ලොවෙහි බරපතල දේශපාලන සංවාදයකට තුඩු දුනි. පිරිසක් මේ කුඹලා අපට එපා යැයි කී අතර තව පිරිසක් අපෙ කුඹලා අපට හොඳා යැයි පැවසූහ. මේ අතර කළ ප්‍රශ්ණය විසඳීම සඳහා කළ ලොවේ නොයෙකුත් විද්වතුන් ඉදිරිපත් වූහ. ඒ අතරින් ගැලීලියෝ කැපී පෙනිනි. නාථට අනුව යමින් කළ වල බර අඩුවෙන්නේ එහි සිදුරු නිසා බව කී ඔහු ඒ බව පෙන්වීම සඳහා සූක්‍ෂම පරීක්‍ෂණයක් ඉදිරිපත් කලේය. කළයක සිදුරක් ඇත් නම් එය තිබිය යුත්තේ යම් උසකින්ය. එසේ නම් සිදුර මට්ටමට එන එතෙක් ජලය කාන්දු වී ඉන්පසු කාන්දුවීම නැවතිය යුතුය. ඒ අනුව කළයේ බර ද (ඔවුන්ට නිරික්‍ෂණය කල හැක්කේ බර වෙනස්වීම පමණි) ක්‍රමයෙන් වෙනස්වී ජල මට්ටම සිදුරේ මට්ටමට සම වු පසු බර වෙනස්වීම නැවතිය යුතු යැයි ඔහු කීවේය. එසේ පවසා මහා සභාවක් ඉදිරියේ ඔහු කලින් දැන සිටි බර අඩුවෙන කළයක් ගෙන ජලය පුරවා විටින් විට එහි බර මනිමින් යම් අවස්ථාවක බර අඩුවීම නවතින බව පෙන්වා දුන්නේය. ඒ නිසා කළයේ සිදුරක් ඇතැයි ඔප්පු වෙන බව ප්‍රකාශ කලේය.

නමුත් ගැලීලියෝගේ පරීක්‍ෂණයේ ප්‍රතිඵල කළ ලොවේ සමහර විද්වතුන් පිළිගැනීමට අකැමති වූහ (මේ සමහරු කුඹලාගෙන් කළ ආනයනය කල ව්‍යාපාරිකයෝ වුහ). ඔවුන් පැවැසුයේ එක් කළයක් යොදා කල පරීක්‍ෂණයකින් කිසිවක් කිව නොහැකි බවත් සිදුරු කථාව පිළිගැනීමට නම් කළ රාශියක් යොදා ගෙන විවිධ තත්ව යටතේ පරීක්‍ෂණය කල යුතු බවත්ය. ඉක්බිතිව ඒ සඳහා විද්වත් කමිටුවක් පත් කෙරුනු අතර වසර පහක කාලයක් තිස්සේ කළ ලෝකය පුරා ගැලීලියෝ හඳුන්වාදුන් පරීක්‍ෂණය විවිධ කළ යොදා ගෙන සිදු කෙරිනි. නමුත් අවසානයේ ඒ පරීක්‍ෂණ ප්‍රතිඵල වලින් කළ වල සිදුරු ඇත්දැයි නිශ්චිතවම කීමට විද්වතුන්ට නොහැකිවිනි. කළ වල බර අඩුවෙන්නේ මන්දැයි නිශ්චිතවම කිව නොහැකිවූ බැවින් පෙර කුඹලාම තබා ගැනීමට තීරණය විනි. අවසානයේ කළ ලොවේ ප්‍රශ්ණය නොවිසඳිනි.

කළ ලොවේ විද්වතුන් නොදැන ගත්තද ගැලීලියෝගේ පරීක්‍ෂණය අසමත්වීමට නොයෙකුත් හේතු තිබිනි. සියලු කළ එකම වර්ගයේ නොවිනි. සමහර කළ ඉතා බර ඒවා විය. එහි සිදුරු තිබුනද ජලය කාන්දු වීම නිසා බරෙහි ඇතිවෙන වෙනස නොගිනිය හැකි තරම් විනි. කළ ලෝකයේ වැස්සන්ට නිරීක්‍ෂණ කල හැකිවූයේ බරෙහි වෙනස පමණක් බැවින් සමහර පරීක්‍ෂකයින්ට බර අධික කළ වලවූ සිදුරු ගැලීලියෝගේ පරීක්‍ෂණයට හසු නොවිනි. සමහරුන්ට හසු විනි. සමහර අවස්ථාවලදී පරීක්‍ෂණය ආරම්භයේදී කළ වලට ජලය පිරවීමේදී සිදුර ඉක්මවා ජලය පුරවා නොතිබිනි. සමහර අවස්ථාවලදී විද්වතුන් නොදැනුවත්ව කළ වල ජලය වෙනත් ආකාර වලට ඉවත් කෙරී තිබිනි.(උදා: ජලය වාශ්ප වීම, කපුටන් ජලය බීම) මේ සැම විචල්‍යයක් ගැනම ඔවුන් දැන සිටියේද නැත. ඒ නිසා පරීක්‍ෂණයේ තත්ව පාලනයක් නොවිනි. මේ ආකාරයෙන් මහා පරිමාණයෙන් කල පරීක්‍ෂනයේ ප්‍රතිඵල අවිනිශ්චිත බව වැඩිවිනි.

කළ ලොවේ වැසියන් බර අඩුවීම අවබෝධ කර ගත්තේ සිදුරු ප්‍රවාදය ඔස්සේය. සිදුරු ඔවුන් දැක තිබුනේ නැත. එය ඔවුන්ට ප්‍රත්‍යක්‍ෂ නොවන වියුක්ත සංකල්පයකි. ඒ ප්‍රවාදය ඔස්සේ කෙරුන පරීක්‍ෂණය අසාර්ථක වුයේ බර අඩුවීම පිළිබඳ සමස්ථ කථාවම දැක ගැනීමට ඔවුන්ට නාථට මෙන් ඇස් නොතිබුනු බැවිනි.  නාථට බැලූ බැල්මට පෙනුන දේ කළ ලොවේ වැසියන්ට නොපෙනිනි. ගැලීලියෝගේ අදහස නිවැරදි වුනද ඔහුගේ පරීක්‍ෂණවලට කළ ප්‍රශ්ණය නිවැරදිව හසු නොවිනි.

Friday, March 21, 2014

පිළිකා රෝගයෙන් වැලකී සිටීම

නිරෝගීකම සම්පතකි. රෝගීකම දුකකි. පිළිකා රෝගය ඇත්තේ එහි අන්තයේමැයි කිවහොත් අතිශෝක්තියක් නොවේ. කාලයක් තිස්සේ වේදනා විඳීමට සිදුවීමත් ජීවිතය පිළිබඳව ඇති අනිශ්චිතතාවත් මේ රෝගයේ කටුක බව උග්‍ර කරවයි. අද බටහිර වෛද්‍ය විද්‍යාවට අනුව පිළිකා රෝගයට ලබාදෙන ප්‍රතිකාරද එතරම් සහනකාරී නොවේ. පිළිකා රෝගයට දෙන බෙහෙත් සාමාන්‍ය මිනිසුන්ට දරාගත නොහැකි තරම් මිල අධිකය. ඒ නිසාම ඒ රෝගීනුත් ඔවුන්ගේ පවුල්වල අයත් අසහනයට පත්වෙති. බටහිර ප්‍රතිකාර කෙරෙන ක්‍රමයද සහනදායී නොවේ. බොහෝ විට පිළිකා රෝගයට කෙරෙන ප්‍රතිකාර වල අතුරු පල රෝගයටත් වඩා දරුණුය, කල් පවතී. හැම රෝහලකම මේ ප්‍රතිකාර නැත. ගම් රටවල් වලින් ඈත පිහිටි රෝහලකට ඇතුල්වුනු පසු රෝගියා තම පවුලෙන් නෑ හිත මිතුරන්ගෙන් වෙන් කෙරේ. මේ කිසි එකකටත් වඩා අසහනකාරී කරුණ පිළිකා රෝගය නිට්ඨාවටම සුව කිරීමට බටහිර වෛද්‍ය විද්‍යාවට නොහැකි වීමය. ඊටත් වඩා වැදගත් බටහිර වෛද්‍ය විද්‍යාව පිළිකා රෝගයෙන් වැලකී සිටිය හැකි පිළිවෙතක් කියා නොදීමය.

මීට දශක කිහිපයකට ඉහතදී අප රටේ පිළිකා රෝගීන් මෙතරම් බහුල නොවුනු බව මගේ හැඟීමය. දියුණු වෙමින් පවතින (බටහිර අනුකරනය කරන) රටවල මෙන්ම ඊනියා දියණු (බටහිර) රටවලද පසුගිය කාලය තුල පිළිකා රෝගීන්ගේ අඩුවීමක් දකින්නට නැතැයි පැවසේ. දියවැඩියාව නම් සීනි අඩුවෙන් පාවිච්චි කිරීමෙන් වලකා ගත හැකි යැයි සිතමු. පිළිකා රෝගයෙන් වැලකී සිටින්නේ කෙසේද? පිළිකා රෝගය කරුමෙට වැළඳෙන රෝගයක් යැයි යමෙකු සිතුවොත් එය එතරම් අසාධාරන නොවේ. නමුත් බුදු දහමේ නියාම ධර්ම වලට අනුව නම් සියල්ල කරුමයට බැර කල නොහැකිය.

පිළිකා රෝගයෙන් වැලකී සිටින්නේ කෙසේද යන ප්‍රශ්ණයට පිළිතුරු දිය හැක්කේ පිළිකා රෝගය වැලඳෙන්නේ ඇයි දැයි දැන ගත හොත් පමණි. බටහිර විද්‍යාඥයින් පසුගිය අඩ ශතකය තුල මේ සම්බන්ධයෙන් මහා පරිමාණ ලෙස පර්යේශණ කරමින් සිටින අතර ඔවුන් විසින් පල කර ඇති විද්‍යා ප්‍රබන්ධ ගණනින් එන්ට එන්ටම සීඝ්‍ර ලෙස වැඩිවන බවද පෙනේ. මේ අතර වැදගත් යැයි සැලකෙන සැම පර්යේශණකින්ම පාහේ නව පිළිකා කාරකයක් සොයා ගැනේ. ඒ අනුව අද වෙන විට බටහිර විද්‍යාඥයින් විසින් රසායනික ද්‍රව්‍ය (අණු හෝ පරමාණ) දහස් ගණනක් පිළිකා රෝග කාරක ලෙස හඳුනාගෙන ඇත. මේවා සමහරක් අපි ගෙදර දොරේ පාවිච්චි කරන දෑය, සමහර දෑ කෑමේ බීමේ ඇත, සමහර දෑ සමහර දෑ කෘෂි රසායනය, තවත් සමහර දෑ සිරුරේම නිපදවෙන දෑය. මේතරම් දේ දැන ගෙනද පෙනහළු පිළිකා වැනි යම් විශේෂ අවස්ථාවලදී හැරෙන්නට අහවල් දේ පිලිපැදීමෙන් පිළිකා රෝගයෙන් වැලකී සිටිය හැකි යැයි කීමට බටහිර විද්‍යාව සමත් වී නැත. රෝග කාරක හඳුන්නේනම් රෝගයෙන් වැලකී සිටීමට ක්‍රමයක් සොයා ගත නොහැකි ඇයි? ඒ නොහැකියාව බටහිර විද්‍යාවේම මුල් බැස ගත්තකි.


Monday, March 17, 2014

බටහිරෙන් හිරු බැස ගියාදෙන්

අද යුක්රේනය මැදි කරගෙන බටහිර රටවල් සහ රුසියාව අතර ඇතිවී ඇති ගැටුම හුදෙක් පුටින්ට හෝ ඔබාමාටවත් ඒ ආණ්ඩුවලටවත් සම්පූර්ණයෙන්ම පාලනය කල හැකි බවක් පෙනෙන්නට නැත. එපමණක් නොවේ සිරියාවේ ඊජිපත්තුවේ වෙනිසියුලාවේ ආදී රටවල පවතින ගැටුම්ද ඒ ඒ ආණ්ඩුවල ක්‍රියාකාරිත්වයට ඔබ්බෙන් යන පොදු සමාජ අරගල ලෙස පෙනේ. ඒ කොතැනත් ඇති පොදු අරගලය වෙනකක් නොව යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතිය සහ යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි නොවන මුස්ලිම් හෝ කතෝලික සංස්කෘති අතර ඇති අරගලයයි. බටහිර ආණ්ඩු මේ නොයෙකුත් වේදිකාවල යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතිය වෙනුවෙන් පෙනී සිටමින් යටි උගුල් කුමන්ත්‍රණ දියත් කරන බව රහසක් නොවේ. යුක්රේනයේද රුසියාවට හිතවත්වූ යනකොවිච් පන්නා දැමීමට උගුල් ඇද්දේ බටහිර ආණ්ඩු බව පැහැදිලිය. නමුත් මේ හැම තැනකම රඟ දැක්වෙන සටන් හුදෙක් බටහිර ආණ්ඩු විසින් ඒ ඒ රටවල් මර්ධනය කර ගැනීමට දරන උත්සාහයක් නොව පොදුවේ යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතිය තම ආධිපත්‍ය රැක ගැනීමට දරන උත්සාහයක් ලෙස දැකිය හැකිය.

මේ වෙනවිට යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතියට පෙර නොවූ තර්ජනයක් ලොව පුරා බටහිර නොවන සංස්කෘති වලින් එල්ල වෙමින් පවතී. ඒ තර්ජන හමුවේ වසර සිය ගණනක් හිරු නොබැසි බටහිර අධිරාජ්‍යයේ දැන් හිරු බසිමින් පවතී. ඒ බව තවමත් හරි හැටි නොපෙනෙන්නේ යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතිය තවමත් බටහිර ආණ්ඩුවල යුද ශක්තිය ආධාරයෙන් හිස ඔසවා සිටින බැවිනි. නමුත් යුද ශක්තියෙන් පමණක් බටහිරුන්ට තම ආධිපත්‍යය රැක ගැනීමට හැකි නොවනු ඇත.

යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතිය තම ආධිපත්‍යය ගොඩනැඟුවේ ආර්ථික දේශපාලණික හා සාමාජික ක්‍ෂේත්‍ර තුල සියල්ලන්ට සාධාරණය වන, නැත්නම් සියලු සංස්කෘතිවලට පොදුවූ ඊනියා ප්‍රවාද නැත්නම් කතන්දර ගොඩනඟමින් ඒ කථා අන් සියලු සංස්කෘතිවලට බලයෙන් පිලිගැන්වීමට සැලස්සවීම තුලිනි. (අද ලොව පුරා මුදල් ගණුදෙනු වලට ඇමෙරිකානු ඩොලරය පාවිච්චි වෙන්නේ යම් ස්වභාවික සංසිද්ධියක් නිසාද?) කෙසේ වෙතත් මේ ඊනියා සාධාරණ කෙරීම් හරහා ඔවුහු ඒ ඒ රටවල ඊට පෙර නොතිබුනු ආර්ථික දේශපාලණික හා සාමාජික ප්‍රශ්ණ ඇති කලහ. නමුත් මේ එකකටවත් සෑහීමකට පත්විය හැකි විසඳුම් යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතියට නැත. යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතියේ ආධිපත්‍යය බිඳ වැටන්නේ ඒසංස්කෘතිය විසින් ඇතිකල ප්‍රශ්ණ වලට ඊට විසඳුම් නැති බැවිනි. දැන් දැන් අන් සංස්කෘති වල ජනයා යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතියට තමන්ගේ ප්‍රශ්ණ චිසඳිය නොහැකි බව අවබෝධ කරගනිමින් සිටිති. අද යුක්රේනයේත් සිරියාවේත් ඊජිපත්තුවේත් වෙනිසියුලාවේත් බටහිර නොවන අන් රටවලත් කෙරෙන සමාජ අරගල වල යටින් දිවෙන්නේ ඒ ඒ සංස්කෘති විසින් වැඩ බැරි යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතිය ප්‍රතික්‍ෂේප කිරීමට දරන උත්සාහයත් බටහිර ආණ්ඩු විසින් එය බලයෙන් පැටවීමටත් දරන උත්සාහයත් අතර ඇති සටනය. තම ප්‍රශ්ණ තම සංස්කෘති තුල අවබෝධ කරගෙන ඒතුලම විසඳාගත හැකි බව අවබෝධ කරගන්නා විට මෙලොව බහුතරයක් සමාජ යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතිය ස්වේච්ඡාවෙන්ම අත හැර දමනු ඇත. ඒ අත්හැරීම තුල යුදෙව් ක්‍රිස්තියානි සංස්කෘතියට තවදුරටත් ආධිපත්‍යයක් පවත්වා ගැනීමට නොහැකි වනු ඇත. එහිදී යුධ බලයෙන් කල හැකි දෙයක් ඉතිරි නොවෙනු ඇත.


Thursday, March 6, 2014

වක්කඩේ හකුරු හැංගීම

කිතුල් ගසෙන් ලබා ගන්නා පැණි හකුරු හා වෙනත් ආහාර වර්ග වල ඇති ගුණාත්මක භාවය පිළිබඳව දිවයින පුවත් පතේ පලවුනු ලිපියක් කියවූ මට කලකට ඉහතදී අපෙන් වෙන්වී ගිය අපේ ආච්චි අම්මා මතක් විනි. ඇයට යමක් කමක් කර ගන්නට හයි හත්තිය තිබුනු අවධියේදී පාවිච්චිය සඳහා හකුරු ඈ විසින් තම නිවසේම නිශ්පාදනය කර ගත් බව මට මතකය. නමුත් හකුරු ගැන අපේ ආච්චි අම්මාට තිබූ පාරම්පරික දැනුම අද අපට නැත. අද අපට හකුරේ ගුණ ගැන කියාදෙන්නේ බටහිර විද්‍යාඥයින් විසිනි. ඒ දැනුම ගෙතී ඇත්තේ අපේ ආච්චි අම්මා දැන නොසිටි කොලොස්ටරෝල් ප්‍රති-ඔක්සිකාරක වැනි බටහිර විද්‍යාවේ එන සංකල්ප යොදා ගෙනය. එහි වරදක්ද කිව නොහැක්කේ බටහිර සංස්කෘතික අභාෂය ලත් කොයි කාටත් මේ සංකල්ප වලින් යමක් තේරෙන බැවිනි. ඒ අනුව යමින් කවුරු කවුරුත් තේ බොන්ඩ සීනි වෙනුවට හකුරු පාවිච්චි කරන්නේ නම් හොඳය.

නමුත් අපි ජාතියක් වශයෙන් කිතුල් ගසේ දැනුම යොදා ගන්නේ කෙසේද?

අපි කල යුත්තේ කිතුල් පැණි පාවිච්චි කර කොලොස්ටරෝල් නසන පෙත්තක් නිශ්පාදන කිරීමද? එසේත් නැත්නම් ප්‍රති-ඔක්සිකාරක පෙත්තක් නිපදවීමද? මහා පරිමාණ කිතුල් පැණි/හකුරු නිශ්පාදනය සඳහා මහා පරිමාණ කිතුල් වගා ව්‍යාපෘති ඇරඹීමද? වඩා කාර්යක්‍ෂම ලෙසට කිතුල් මල් මැදීම සඳහා නව තාක්‍ෂණික ක්‍රම නිර්මාණය කර ගැනීමද? අඩු කාලයකින් වැඩි ඵලදාවක් ගෙදෙන නව කිතුල් වර්ග නිර්මාණය කිරීමද? මේ දේවල් කල යුතුයැයි දැනටමත් අපේ විද්‍යාඥයින් ආර්ථික විශේෂඥයින් බටහිර වෛද්‍යවරුන් නොකියනවා නම්ය පුදුමය. නමුත් මගේ කල්පණාවට අනුව නම් අප ගත යුත්තේ මීට හාත්පසින්ම විරුද්ධ මඟකි.